baner-odblaskowa

w. Stanisaw Biskup i Mczennikstanislaw

w. Stanisaw urodzi si w Szczepanowie, siedemdziesit kilometrw od Krakowa. Historycy sytuuj dat jego narodzin midzy rokiem 1030 a 1039. Imiona jego rodzicw Wielisaw i Bogna, nie s autentyczne i maja znaczenie symboliczne. I cho rd Trzynw przyznaje si do pokrewiestwa z nim, to nie jest to takie pewne. Na pewno jednak bardzo prawdopodobne jest, i Stanisaw pochodzi z niezbyt majtnej rodziny szlacheckiej.

Swoja nauk, Stanisaw zacz zgodnie z wczesnym zwyczajem - w rodzinnym domu. Potem - by moe u benedyktynw w Tycu. Nie jest to jednak pewna wiedza, S przypuszczenia, e studiowa w szkole katedralnej w Leodium (dzisiaj Lige w Belgii), a nawet w Paryu. Jest to jednak bardzo prawdopodobne, bo wielu wczesnych modziecw jedzio po nauk za granic, a take istniej wzmianka w "III katalogu biskupw krakowskich" o wezwaniu Stanisawa ze studiw do Krakowa przez wczesnego biskupa Su -Lamberta ok. roku 1070. Trzeba doda, e wczeniej - okoo roku 1060 otrzyma wicenia kapaskie. A podczas studiw zetkn si z silnym prdem podkrelajcym niezaleno kocioa od pastwa.

W Krakowie peni funkcje pomocnicze w zarzdzie diecezj, nalea bowiem do kapanw, dziaajcych przy katedrze. Pniej zosta jednym z kapelanw ksicych. Oprcz posugi kapaskiej penili oni funkcje kancelaryjne. Wikszo jego poprzednikw byo cudzoziemcami, gdy mao byo Polakw wyksztaconych. Pniej zostawali oni biskupami. Bolesaw miay za chcia mie biskupw - Polakw.

Po mierci biskupa Lamberta w 1071 r. Bolesaw miay nomina Stanisawa na jego nastpc. Bardzo moliwe, e po wicenia biskupie musia uda si na Wgry, gdy w kraju nie byo nikogo, kto mgby go wywici.

Okres, w ktrym biskupem jest Stanisaw naley do najwietniejszych w dynastii Piastw. Polska uzyskaa niezaleno od cesarstwa niemieckiego, a Bolesaw miay zostaje w 1075 r. koronowany na krla Polski.

Stanisaw sprowadzi do Polski legatw rzymskich i stworzy na nowo metropoli gnieniesk (co bya podstaw koronacji), a za rad krla tworzy sie klasztorw benedyktyskich, ktre s orodkami religijnymi i naukowymi na terytorium Polski - byo to bardzo wane dzieo w zwizku z chrystianizacj Polski.

Przekazy gosz, ze Stanisaw aktywnie wystpowa przeciwko maestwom ksiy, co nie byo atwe, gdy od niedawna dopiero zacz obowizywa przepis o celibacie.

Jak wic wida - wity Stanisaw by nie tylko dobrym organizatorem, ale jednak przede wszystkim - pasterzem swej diecezji. I to do tego stopnia, e nie zawaha si upomnie nawet krla, gdy ten postpi niewaciwie. Stanisaw stan podobno w obronie czonkw spisku antykrlewskiego, dla ktrych - jak uwaa- - kary byy zbyt wysokie. Bolesaw potraktowa Stanisawa w tym momencie jako zwykego poddanego, ktry nie dochowa mu wiernoci - za zdrad stanu kar bya mier. I jak gosi legenda - w 1079 r. krl, w czasie odprawiania Mszy witej przez Stanisawa w kociele na Skace, ci jego gow. Bez wyroku sdu. Podobno nawet wasnorcznie.

Za swoj porywczo krl musia ucieka z kraju, gdzie doy swych lat w klasztorze w Osjaku w Jugosawii. Do koca ycia (zmar w 1081 r.) pokutowa za swe winy.

Kanonizacji Stanisawa dokona papie Innocenty IV 17 wrzenia 1253 r.

Dzi jego szcztki spoczywaj w katedrze na Wawelu. Na caym wiecie obchodzi si jego wito 11 kwietnia, jednak w Polsce - za "Rocznikami Krakowskimi" - 8 maja.

w. Stanisaw jest patronem Polski i archidiecezji krakowskiej.

W ikonografii przedstawiany jest w stroju biskupim z pastoraem, a jego atrybutami s ory i miecz - wskazujcy na mier mczesk.